Krv je gusta, ljepljiva tekućina čiji su primarni zadaci opskrba organa i tkiva kisikom te hranjivim tvarima. Imunološke komponente koje cirkuliraju krvožilnim sustavom dirigiraju radom obrambenih mehanizama unutar tijela. Međutim, funkcije i sastav krvi puno su kompleksniji, a poseban interes među širom javnosti pobuđuju krvne grupe. Ali, znate li koja je najređa krvna grupa?
Antigeni koji određuju našu krvnu grupu nalaze na površini eritrocita. U slučaju transfuzije nekompatibilne krvi, dolazi do vrlo burne imunološke reakcije koja može završiti i fatalno. U osnovi postoje dva glavna antigena, A i B. U slučaju da osoba ne naslijedi nijedan spomenuti antigen, imat će krvnu grupu 0. Kad su na eritrocitima prisutna oba antigena, govorimo o AB krvnoj grupi. Krvna grupa A ima samo A antigen, dok samo B antigen ima – pogađate – krvna grupa B.
Svaka od spomenutih temeljnih krvnih grupa postoji u pozitivnoj ili negativnoj varijanti, ovisno o pristustvu ili odsustvu Rhesus (Rh) faktora. Krvna grupa 0- univerzalni je davatelj. Osobe AB+ krvnom grupom su, pak, univerzalni primatelji.
Vjerovali ili ne – ova krvna grupa je najčešća!
No, koja je krvna grupa najrjeđa u svjetskim okvirima? Suprotno uvriježenom mišljenju, to nije nula! Štoviše, prema različitim izvorima, 0+ krvna grupa je najčešća i ima ju čak 42 % svjetskog stanovništva. Slijede potom krvna grupa A+ (31%), B+ (15) i AB+ (5%). 0- krvnu grupu ima otprilike 3 posto populacije, no ni ona nije najrjeđa. Iza nje su još A- (2.5%), B- (1%) te AB- krvna grupa koju nosi tek 0.5% ljudi, što ju čini najrjeđom „glavnom“ krvnom grupom na svijetu. U Europi se struktura raspodjele krvnih grupa ponešto razlikuje te je na ovim prostorima najčešća krvna grupa A+. Na visokom drugom mjestu je 0+. Zanimljivo je da je AB- i u Europi krvna grupa s najmanjom pojavnošću.
Ovu krvnu grupu ima manje od 50 osoba na svijetu
No, sad stvari postaju jako zanimljive. Naime, dosad smo govorili o distribuciji tzv. glavnih krvnih grupa. U literaturi se, međutim, spominje krvna grupa Rh null, koja se ne ubraja u temeljne krvne grupe, a ima ju manje od 50 ljudi na svijetu. Možda se na prvu ne čini intuitivnim shvatiti na koji se način Rh null razlikuje od Rh negativne krvne grupe. Pojednostavljeno, Rh je zapravo naziv za čitavu grupu antigena (D, C, c, E, e…). Dok krv Rh negativnih osoba ipak sadrži barem poneke od njih, Rh null nema ama baš niti jedan. Upravo je zato tzv. zlatna krv u stvari poremećaj kojeg GARD – informacijski centar za rijetke i genetičke bolesti opisuje kao Rh deficijenciju. Eritrociti afektiranih osoba su abnormalnog oblika zbog nedostatka Rh antigena, što može dovesti do višestrukih zdravstvenih tegoba, od hemolitičke anemije pa sve do skraćenog životnog vijeka. Rh null osobe su univerzalni darivatelji krvi, no nađu li se u situaciji da im zatreba transfuzija, u velikom su problemu budući da mogu primiti isključivo krvnu grupu sličnu vlastitoj.
